Kategori: Makaleler

Arif Nihat Asya Hangi Şiir Anlayışına Sahiptir? Farklı Bakış Açılarıyla İnceleme Konya’da yaşayan biri olarak, şehrin eski taş sokaklarında yürürken bazen Arif Nihat Asya’nın dizeleri aklıma gelir. “Bayrağımın göğsü” veya “Türbesini toprak ana verdi” gibi satırlara her zaman bir anlam yüklemem gerektiğini hissederim. Şairin şiir anlayışını anlamak, sadece kelimelere bakmakla kalmamalı, aynı zamanda onların arkasındaki duygu ve düşünceyi de çözümlemek gerekir. İçimdeki mühendis, şiirin yapı ve formunu, nasıl sağlam temeller üzerine oturtulmuş olduğuna odaklanırken; içimdeki insan ise o şiirle hissettiği bağa, duyduğu derinliğe odaklanır. Peki, Arif Nihat Asya hangi şiir anlayışına sahiptir? Hadi, bunu biraz tartışalım. İçimdeki Mühendis: Şiir, Geleneksel…

Algoritma Nedir? Örnek? Algoritma, günlük hayatımızda farkında olmadan pek çok kez karşılaştığımız bir kavram. Herkesin “algoritma” dediğinde aklına ilk gelen şey belki de bilgisayarlar ve karmaşık yazılımlar olur. Ancak aslında algoritmalar, çok daha derin bir toplumsal etki yaratabiliyor. Çünkü algoritmalar sadece teknolojiyi değil, toplumsal yapıyı da şekillendiriyor. Bugün, algoritmaların toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet üzerindeki etkilerini gündelik yaşantımdan örneklerle inceleyeceğiz. Algoritma ve Toplumsal Cinsiyet: Gizli Ayrımcılık Sokakta yürürken, toplu taşımada veya işyerinde karşılaştığım sahnelerde bazen sadece teknoloji değil, teknolojinin nasıl şekillendirildiği de dikkatimi çekiyor. Algoritmalar, çoğu zaman toplumsal cinsiyet normlarını pekiştirebilir. Bunu en net şekilde, örneğin sosyal medya platformlarında…

Perhizim Nedir? Felsefi Bir Bakış Açısıyla Derinlemesine İnceleme Felsefe, insanın varoluşunu, değerlerini, bilgiyi ve ahlaki sorumluluklarını sorgulama sürecidir. Bu süreçte, insanın yaptığı her eylem, bilinçli ya da bilinç dışı, derin anlamlar taşır. Perhiz, kelime olarak “yemek yememek” anlamına gelirken, bu olgunun felsefi bir bakış açısıyla ele alınması, yalnızca bir fiziksel tavırdan çok daha fazlasını içerir. Perhiz yapmak, genellikle bir sınırlama, bir nefsin dizginlenmesi olarak algılanır. Ancak bu sınırlamanın, bir insanın etik, epistemolojik ve ontolojik yapıları üzerindeki etkileri çok daha derindir. Perhiz ve Etik: Ahlaki Bir Tercih mi, İradesel Bir Gereklilik mi? Felsefi açıdan, etik, doğru ve yanlış arasındaki sınırları belirleyen,…

Bitlis Kaç Metrekare? Farklı Bir Bakış Açısıyla İnceleme Konya’da yaşayan biri olarak, her şeyin biraz daha geniş perspektiften ele alındığı, derin düşüncelerin çokça yer ettiği bir şehirdeyim. Ama bazen kafamda sorular olur ve birdenbire kendi içimdeki farklı taraflar birbirleriyle tartışmaya başlar. Mesela, Bitlis kaç metrekare? diye bir soru aklıma geldi. İlk başta belki de herkesin kafasında basit bir soru gibi görünse de, daha derine inmeye başladığınızda işin içine giren birçok farklı boyut var. Şimdi gelin, bu soruyu farklı açılardan tartışalım. İçimdeki Mühendis: Sayısal ve Net Cevaplar İlk başta içimdeki mühendis devreye giriyor. Mühendislik bakış açısıyla, Bitlis’in yüzölçümünü öğrenmek çok basit…

Artık Yıl Ne Anlama Gelir? (Ve Herkesin Unuttuğu O Gecikmeli Hesaplamalar) Şu anda 2025’teyiz, yani 2024’ün bittiği, 2025’in başladığı o şık ve anlamlı kutlamalarla dolu anları geride bıraktık. Hadi ama, herkesin yıllarca “Artık yıl ne demek ki?” diye sorduğu o günü bir kenara bırakabilir miyiz? Hani, 366 günün olduğu yıllardan bahsediyorum. Evet, bildiğiniz “Artık yıl ne anlama gelir?” sorusu var ya, işte ona bir açıklık getireceğiz! Düşünün, 2024’ün sonuna geldiğimizde, belki de “Aha, yine Artık yıl!” dediniz. Ama ne demek, neden var, bu 366. günü niye veriyorlar? Artık Yıl Nedir? (Yani Bunu Bilen Yok) Evet, şimdi soruyu ciddiyetle ele alalım:…

Kısasa Kısas Kime Aittir? Bir Antropolojik Perspektif Dünyanın dört bir yanındaki kültürlerde, adaletin sağlanması ve bireylerin suçları cezalandırma biçimleri farklılık gösterir. Pek çok toplumda, bu tür cezalandırma anlayışları, sadece hukukun ve adaletin bir yansıması olmakla kalmaz, aynı zamanda toplumsal yapıyı, değerleri ve kimliği de şekillendirir. “Kısasa kısas” veya daha yaygın olarak bilinen adıyla göz için göz, diş için diş, tarihin pek çok döneminde ve kültüründe kendine yer bulmuş, güç ilişkilerini ve bireylerin toplumla olan bağlarını tanımlayan bir adalet ilkesi olarak karşımıza çıkar. Peki, bu ilke gerçekten evrensel midir, yoksa her kültürün adalet ve ceza anlayışı, farklı ritüeller, semboller ve akıl…

Giriş: Geçmişin Işığında Bugünü Anlamak Geçmiş, sadece bir zaman dilimi değildir; aynı zamanda bugünü anlamamızın, toplumsal dinamikleri ve kültürel bağlamı yorumlamamızın temel kaynağıdır. Bugün yaşadığımız dünyayı şekillendiren olayların kökenleri geçmişte gizlidir ve her bir ayrıntı, toplumların evrimini yansıtan önemli ipuçları sunar. “Kulakta Çekiç” ifadesi de tam bu noktada, tarihsel bir olguyu ve onun derin toplumsal etkilerini incelemenin anahtarı olabilir. Bu yazıda, kulakta çekiç teriminin tarihsel kökenlerinden günümüze kadar nasıl şekillendiğini ve toplumsal anlamını ele alacağız. Kulakta Çekiç: Anlamın Derinliği ve Kökeni İlk Dönemler: Toplumsal ve Kültürel Bağlam Kulakta çekiç terimi, özellikle Batı toplumlarında, bir işkence yöntemi olarak kullanılan bir aracı…

Toplumsal Düzen, İktidar ve Sembolizm: Karton Bardak Sünnet Külodu Örneği Üzerine Düşünceler Günümüzde, toplumsal yaşamın her yönü, iktidarın, kurumların, ideolojilerin ve yurttaşlık anlayışının birbirine bağlı olduğu karmaşık bir ağla şekillenir. Ancak bu ağda bazen sıradan, günlük hayattan alınan bir örnek, toplumsal güç ilişkilerinin, normların ve ideolojilerin nasıl işlediğini anlamamız için bize önemli bir pencere açabilir. Karton bardak sünnet külodu örneği, belki de ilk bakışta absürd veya trivial bir anekdot gibi görünse de, aslında toplumsal yapılar, iktidar, meşruiyet ve katılım gibi temel siyasal kavramların nasıl şekillendiğini sorgulamamız için bir başlangıç noktası olabilir. Bu yazıda, bu tür sembolizmleri, toplumsal normları ve iktidar…

Vekil Müdür Nedir? Günlük Hayattan Örneklerle Açıklıyoruz Vekil Müdür Kavramına Genel Bakış Hepimiz bir okulda, bir şirkette veya herhangi bir kurumsal yapıda bir müdürün olduğunu biliriz. Müdür, bir kurumun veya organizasyonun başındaki kişi olarak, tüm işlerin düzenli bir şekilde yürümesini sağlamakla yükümlüdür. Peki, müdür yoksa ne olur? İşte burada devreye vekil müdür kavramı girer. Vekil müdür, basitçe anlatmak gerekirse, asli müdürün geçici olarak yerini alacak kişidir. Müdürün izinli olduğu, hastalandığı ya da başka bir sebeple görevde olmadığı durumlarda vekil müdür, müdürlük görevini devralır. Yani, “geçici müdür” gibi düşünebilirsiniz. Ancak, bu görev geçici olmasına rağmen oldukça önemli bir sorumluluktur. Vekil Müdür…

Osmanlı Devleti’nde Batılılaşma Hareketleri Ne Zaman Başlamıştır? Teknolojinin hızla ilerlediği bu dönemde, geçmişi anlamak, içinde yaşadığımız zamanı daha iyi kavrayabilmek için önemli bir anahtar olabilir. Osmanlı Devleti’nde Batılılaşma hareketleri, bir yandan tarihimizin kritik dönemeçlerinden biri, bir yandan da geleceğe nasıl şekil verebileceğimizi gösteren önemli bir örnek. Ancak bu süreç, geçmişte olduğu gibi günümüz ve gelecekte de hala soru işaretleri bırakıyor. Osmanlı’daki Batılılaşma hareketlerinin başladığı zaman dilimi ile ilgili düşünceler, benim gibi genç bir bireyin hayatını etkileyecek dinamiklere dönüşebilir mi? Gelin, bu soruya birlikte göz atalım. Batılılaşma Hareketlerinin Başlangıcı Osmanlı Devleti’nde Batılılaşma hareketlerinin tam olarak ne zaman başladığına dair birkaç görüş…